'Nông nghiệp TP HCM cần khoa học công nghệ để nâng giá trị'

TP HCM ít dư địa mở rộng đất nông nghiệp, do đó cần ứng dụng khoa học công nghệ để nâng cao giá trị sản xuất trên diện tích hiện có, theo Phó bí thư thường trực Thành ủy Lê Quốc Phong.

Yêu cầu được ông Lê Quốc Phong đưa ra tại hội nghị lãnh đạo TP HCM gặp gỡ, đối thoại với nông dân, hợp tác xã, doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp, sáng 11/11. Cùng tham dự còn có lãnh đạo thành ủy, UBND thành phố, sở ngành.

Hội nghị nhận được hơn 100 ý kiến (trong đó có 13 trực tiếp và hơn 100 được Hội Nông dân TP HCM tập hợp), tập trung vào các vấn đề đất đai, chính sách hỗ trợ, khoa học - công nghệ, chuyển đổi số và sản xuất.

Hiện nông nghiệp đóng góp khoảng 0,7% vào mức tăng GRDP của TP HCM. Khu vực TP HCM phát triển rau an toàn, cá cảnh, bò sữa, hoa lan và giống công nghệ cao. Vùng Bình Dương có cao su, cây ăn trái, chăn nuôi gia súc, gia cầm. Bà Rịa - Vũng Tàu có hồ tiêu, cà phê, cây ăn trái và thủy sản.

Theo ông Phong, vấn đề đặt ra, thành phố cần sắp xếp, tổ chức lại các ngành hàng, xác định những lĩnh vực cần tập trung phát triển để người nông dân thực hiện.

Nghị quyết 09 của TP HCM định hướng nông nghiệp là công nghệ cao, hữu cơ, sinh thái và kinh tế tuần hoàn gắn với quá trình đô thị hóa; Đồng thời phát triển nông thôn mới theo hướng nâng cao, kiểu mẫu và thông minh để nâng cao đời sống người dân. Quy hoạch TP HCM với tầm nhìn 100 năm cũng xác định những trục, vùng phát triển nông nghiệp gắn với định hướng này.

"Người nông dân cần nắm bắt để nhận diện cơ hội phát triển ngành nghề, chuyển đổi phương thức sản xuất và tham gia sâu hơn vào các ngành hàng tiềm năng", ông nói.

Nhắc lại phát biểu của lãnh đạo Hội nông dân TP HCM về xây dựng người nông dân thế hệ mới, ông Phong cho rằng cần cụ thể hóa khái niệm thành những tiêu chí, yêu cầu thiết thực.

Theo ông, trước hết, người nông dân thế hệ mới phải có tinh thần đổi mới sáng tạo trên nền tảng kế thừa những giá trị và kinh nghiệm truyền thống. Khoa học công nghệ phải trở thành khâu đột phá để hoàn thiện chuỗi giá trị, nâng cao chất lượng sản phẩm và khả năng cạnh tranh của các ngành hàng chủ lực.

Theo ông Phong, tinh thần đổi mới sáng tạo không chỉ dành cho công nhân, trí thức hay nhà khoa học mà cũng là yêu cầu rất lớn đối với người nông dân hiện nay.

Ngành nông nghiệp của thành phố cần đưa công nghệ vào các lĩnh vực chủ lực, phát triển sản phẩm có giá trị cao, đáp ứng nhu cầu thị trường. Trong đó, sản xuất hữu cơ, nông sản an toàn, thân thiện với môi trường và tận dụng phế phụ phẩm để tạo ra sản phẩm mới là những hướng cần chú trọng.

TP HCM không có thế mạnh về quỹ đất và vùng nguyên liệu như một số tỉnh miền Tây hay Đông Nam Bộ, nhưng có lợi thế về khoa học công nghệ, kho lạnh, lưu trữ và thị trường tiêu thụ. Thành phố có thể phát triển hệ thống kho lạnh, bảo quản sau thu hoạch, trở thành trung tâm trung chuyển giữa các vùng sản xuất nguyên liệu với thị trường lớn và xuất khẩu. Đồng thời, cần phát huy vai trò cung ứng giống chất lượng cao cho các vùng sản xuất. Theo ông Phong, đây cũng là lĩnh vực còn hạn chế của ngành nông nghiệp Việt Nam khi nhiều loại giống chất lượng cao vẫn phải nhập khẩu.

Sau sáp nhập, TP HCM có khoảng 451.000 ha đất nông nghiệp, gấp gần 4 lần trước đây. Theo quy hoạch đến năm 2030, diện tích này còn hơn 391.000 ha. Diện tích đất nông nghiệp liên tục thu hẹp do áp lực đô thị hóa đặc biệt ở khu vực TP HCM cũ, giai đoạn 2020 - 2025, nơi này đã giảm gần 7.800 ha đất nông nghiệp do chuyển đổi để phát triển đô thị, khu công nghiệp, dịch vụ và hạ tầng kinh tế - xã hội.

Nói về ứng dụng khoa học công nghệ, trước đó, ông Lâm Ngọc Tuấn, Chủ tịch kiêm Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp Tuấn Ngọc, cho rằng người nông dân hiện nay phải biết vận hành cảm biến IoT, đọc hiểu dữ liệu và quản lý đơn hàng trên nền tảng số. Tuy nhiên, nhiều hợp tác xã còn thiếu nhân lực am hiểu cả nông nghiệp lẫn công nghệ. Đặc biệt chi phí cho công nghệ thường quá cao so với khả năng của nông dân nên đề nghị thành phố hỗ trợ. Ông cũng đề xuất thành phố cần có chính sách thu hút nhân lực, kỹ sư công nghệ tham gia vào ngành này.

Khép lại buổi đối thoại, ông Lê Quốc Phong hai lần nhắc lại việc các sở, ngành cần giải quyết thực chất các kiến nghị của nông dân, chủ hợp tác xã, doanh nghiệp được đưa ra tại buổi đối thoại.

"Không chỉ trả lời tại hội trường, sở, ngành phải có văn bản chính thức và theo dõi kết quả", ông yêu cầu. Với những vấn đề vượt thẩm quyền cần kiến nghị, đề xuất để có hướng xử lý phù hợp.