Du hành vũ trụ có thể ảnh hưởng khả năng sinh sản qua nhiều thế hệ?
Nghiên cứu trên chuột cho thấy 42 ngày sống trên ISS có thể ảnh hưởng khả năng sinh sản ở các thế hệ sau, nhưng chưa thể kết luận với con người.
Trở lại chủ đề Khoa học 24/09/2026 06:56 GMT+7 Du hành vũ trụ có thể ảnh hưởng khả năng sinh sản qua nhiều thế hệ? Nghiên cứu trên chuột cho thấy 42 ngày sống trên ISS có thể ảnh hưởng khả năng sinh sản ở các thế hệ sau, nhưng chưa thể kết luận với con người.
Nghiên cứu công bố trên tạp chí PNAS theo dõi 20 chuột cái sống 42 ngày trên ISS . Sau khi trở về Trái đất, những con chuột này vẫn mang thai và sinh con. Số con mỗi lứa hơi thấp hơn nhóm đối chứng, nhưng khác biệt chưa đủ lớn để có ý nghĩa thống kê.
Đáng chú ý, những thay đổi rõ hơn xuất hiện ở thế hệ con. Theo LiveScience ngày 22-9, chuột cái thuộc thế hệ này có khả năng sinh sản thấp hơn, sinh ít lứa hơn và mỗi lứa có ít con hơn nhóm đối chứng. Lượng hormone sinh sản của chúng cũng thấp hơn.
Ở thế hệ thứ ba, hormone sinh sản tiếp tục ở mức thấp hơn nhóm đối chứng, cho thấy một số thay đổi liên quan đến khả năng sinh sản có thể kéo dài qua nhiều thế hệ.
Ngoài khả năng sinh sản, các nhà nghiên cứu ghi nhận chuột thế hệ con của những con từng bay vào không gian có sức mạnh cơ bắp thấp hơn khoảng 15%. Chuột cái thuộc thế hệ này cũng phản ứng với stress mạnh hơn trong một thử nghiệm hành vi.
Giáo sư sinh học Lane Christenson, đồng tác giả nghiên cứu tại Trung tâm Y khoa Đại học Kansas (Mỹ), cho biết nhóm nghiên cứu bất ngờ khi chỉ 42 ngày trong không gian có thể dẫn đến những thay đổi rõ rệt.
Các nhà khoa học cho rằng vi trọng lực có thể khiến tế bào dễ bị tổn thương do stress, có thể liên quan đến rối loạn chức năng ty thể. Tuy nhiên, đây mới là giả thuyết và cơ chế này cần được nghiên cứu thêm.
Một nghiên cứu trước đó trên chuột đực từng sống trên ISS cho thấy chúng vẫn có thể sinh ra con khỏe mạnh. Nghiên cứu mới tập trung vào chuột cái nhằm bổ sung dữ liệu còn thiếu về tác động của du hành vũ trụ đối với khả năng sinh sản.
Chuyên gia Ulrike Luderer, Đại học California, Irvine (Mỹ), không tham gia nghiên cứu, lưu ý ISS có mức phơi nhiễm bức xạ vũ trụ thấp hơn nhiều so với các chuyến bay vào không gian sâu.
Nghiên cứu của bà công bố đầu năm nay cho thấy mức bức xạ tương tự hành trình tới sao Hỏa có thể làm giảm đáng kể số lượng trứng và nang trứng ở chuột.
Các tác giả nhấn mạnh kết quả trên chuột chưa thể dùng để dự đoán tác động ở người. Tuy nhiên, khi con người hướng tới những chuyến bay dài ngày hoặc khả năng định cư ngoài Trái đất, ảnh hưởng của môi trường vũ trụ đến khả năng sinh sản và sức khỏe của các thế hệ sau cần được nghiên cứu kỹ hơn.
Đọc tiếp Về trang Chủ đề Trở thành người đầu tiên tặng sao cho bài viết 0 0 0 Tặng sao cho bài viết hay Facebook Mail Twitter / X LinkedIn Nguồn ưu tiên trên Google Ưu tiên Tuổi Trẻ trên Google Search. Xem hướng dẫn. Tặng sao
