Burj Khalifa: tòa tháp 828 m, 163 tầng, giữ kỷ lục cao nhất thế giới từ 2010
Burj Khalifa ở Dubai cao 828 m với 163 tầng, là tòa nhà cao nhất thế giới kể từ lễ khánh thành ngày 4/1/2010. Tòa nhà cao thứ hai hiện nay, Merdeka 118 ở Kuala Lumpur, cao 678,9 m, thấp hơn Burj gần 150 m.
Burj Khalifa ở Dubai cao 828 m với 163 tầng, là tòa nhà cao nhất thế giới kể từ lễ khánh thành ngày 4/1/2010. Tòa nhà cao thứ hai hiện nay, Merdeka 118 ở Kuala Lumpur, cao 678,9 m, thấp hơn Burj gần 150 m.
Burj Khalifa giữa khu Downtown Dubai. Ảnh: Francisco Anzola, Wikimedia Commons (CC BY 2.0)
Một tòa tháp, 8 kỷ lục cùng lúc
Ngày khánh thành, Burj Khalifa phá 8 kỷ lục thế giới, trong đó có tòa nhà cao nhất, công trình tự đứng cao nhất, nhiều tầng nhất, tầng có người sử dụng cao nhất và thang máy có quãng di chuyển dài nhất.
Kỷ lục trước đó thuộc về Taipei 101 ở Đài Bắc, cao 508 m. Burj vượt hơn 320 m, tức cao hơn khoảng 63%.
Burj Khalifa (828 m) so với Merdeka 118 (679 m) và Taipei 101 (508 m). Ảnh: Biểu đồ tự vẽ theo số liệu Britannica và CTBUH
Trong lúc xây, tháp mang tên Burj Dubai. Tới lễ khánh thành, nó được đổi tên thành Burj Khalifa để vinh danh Sheikh Khalifa bin Zayed Al Nahyan, khi đó là Tổng thống UAE kiêm quốc vương Abu Dhabi.
Hơn 5 năm xây dựng và 12.000 công nhân
Tháp khởi công ngày 21/9/2004, phần vỏ ngoài xong ngày 1/10/2009 và khánh thành ngày 4/1/2010. Lúc cao điểm có tới 12.000 công nhân làm việc trên công trường mỗi ngày, chi phí xây dựng khoảng 1,5 tỉ USD.
Suốt thời gian thi công, chiều cao dự kiến của tháp được giữ kín. Đến lễ khánh thành, con số cuối cùng mới được công bố: 828 m.
Xây tháp 828 m trên nền cát sa mạc là bài toán khó ngay từ móng. Đội thi công làm 192 cọc khoan nhồi bê tông cốt thép, sâu hơn 50 m, đỡ một bản móng bê tông dày 3,7 m. Riêng phần móng dùng khoảng 45.000 m³ bê tông, nặng hơn 110.000 tấn.
Các cọc không tựa lên lớp đá cứng nào. Chúng giữ tháp đứng vững nhờ ma sát giữa thân cọc và lớp đất xung quanh, giống một chiếc đinh dài bám chặt trong gỗ.
Lõi chống đỡ và kỷ lục bơm bê tông
Tháp do kiến trúc sư Adrian Smith của hãng Skidmore, Owings & Merrill (SOM) thiết kế, kỹ sư kết cấu là Bill Baker. Cảm hứng đến từ hoa Hymenocallis, một loài hoa loa kèn nhện của vùng sa mạc.
Mặt bằng tháp hình chữ Y với hệ kết cấu "lõi chống đỡ" (buttressed core): một lõi sáu cạnh ở giữa, ba cánh tỏa ra, mỗi cánh làm trụ chống cho hai cánh còn lại.
Tháng 11/2007, bê tông được bơm thẳng đứng lên độ cao 601 m để đổ lõi tháp, phá kỷ lục 470 m của Taipei 101 và kỷ lục chung 532 m của nhà máy thủy điện Riva del Garda. Áp suất trong ống bơm gần 200 bar. Khoảng 586 m đầu tiên của tháp là kết cấu bê tông cốt thép, phần trên chuyển sang khung thép nhẹ hơn.
Thang máy 10 m/giây và đài quan sát tầng 124
Trong tháp có 57 thang máy và 8 thang cuốn, đều do Otis cung cấp. Thang máy hai tầng (double-deck) chạy 10 m/giây, đưa khách lên đài quan sát At The Top ở tầng 124, cao 452 m. Thang máy phục vụ chính có hành trình 504 m, dài nhất thế giới lúc khánh thành.
Du khách ngắm Dubai từ đài quan sát At The Top. Ảnh: Marcus, Wikimedia Commons (CC BY 2.0)
Bên trong tháp có khách sạn Armani 304 phòng chiếm 15 trong 39 tầng dưới, cùng căn hộ, văn phòng và nhà hàng, giống một khu đô thị xếp chồng theo chiều dọc. Từ đài quan sát nhìn xuống là hồ và đài phun nước Dubai Fountain ngay trước chân tháp.
Nhìn từ Burj Khalifa xuống hồ Dubai Fountain và khu Downtown Dubai. Ảnh: Ziad, Wikimedia Commons (CC BY 2.0)
Dubai Fountain về đêm, nhìn từ Burj Khalifa. Ảnh: A1Cafel, Wikimedia Commons (CC BY 2.0)
Burj Khalifa không chỉ thắng ở chiều cao. Nó trả lời ba câu hỏi khó cùng lúc: móng nào giữ được tháp trên cát, bê tông nào bơm lên được 600 m, thang máy nào chạy được nửa cây số theo chiều dọc.
Gần 17 năm sau, chưa tòa nào vượt 828 m, nhưng kỷ lục đã có người thách thức. Theo Kingdom Holding, ngày 2/11/2026 tháp Jeddah ở Ả Rập Xê Út đã lên tới tầng 120, cao khoảng 482 m, mục tiêu hơn 1.000 m và hoàn thành năm 2028. Anh em nghĩ Jeddah Tower có kịp vượt Burj Khalifa đúng hẹn không?
Britannica - Burj Khalifa Institution of Civil Engineers - Burj Khalifa Commercial Interior Design - How the Burj Khalifa was built The National - Burj Khalifa in numbers Parametric Architecture - How was Burj Khalifa built Wikipedia - Burj Khalifa CTBUH Skyscraper Center - Merdeka 118 Argaam - Kingdom Holding: Jeddah Tower reaches 120th floor (2/11/2026)
