Xe bay Tesla - chiêu trò trình diễn hay công nghệ tương lai?

Màn nhào lộn trên không của xe Tesla Roadster trong buổi ra mắt dấy lên câu hỏi lớn về tính khả thi khi đưa vào sản xuất.

Theo Live Science , hôm 15/10, trong buổi trình diễn tại cơ sở thử nghiệm tên lửa SpaceX ở Texas, chiếc Tesla Roadster thế hệ hai tăng tốc lao lên dốc cong trước khi bay vọt vào không trung, thực hiện một cú lộn 180 độ và hạ cánh trở lại mặt đất. Ở màn biểu diễn khác, phương tiện bay lướt qua các xe Cybercab, Cybertruck, Tesla Semi, Model Y và Model 3 đang đỗ. Vì yếu tố an toàn, xe được điều khiển từ xa trong cả hai trường hợp.

Khả năng bay của Roadster đến từ hệ thống động cơ đẩy khí lạnh phát triển dựa trên công nghệ của công ty hàng không vũ trụ SpaceX do Elon Musk sáng lập và điều hành. Hệ thống động cơ này phun luồng khí áp suất cao để tạo lực đẩy, cho phép xe tăng tốc nhanh chóng và bay trong thời gian ngắn.

Mẫu Roadster mới gồm 3 phiên bản Performance, Thrust và Rocket, chỉ phiên bản cuối có khả năng bay. Performance là xe hai chỗ ngồi trang bị hệ thống hút để tăng cường độ bám và khả năng xử lý như chạy lên các dốc ngược trong khi Thrust trang bị thêm động cơ đẩy gắn phía sau giúp xe tăng tốc từ 0 đến 97 km/h trong chưa đầy một giây. Là phiên bản cao cấp nhất với một chỗ ngồi, Rocket sử dụng động cơ đẩy khí lạnh đặt xung quanh xe để bay chặng ngắn và chỉ được công ty cung cấp thông qua thư mời.

Đại diện Tesla nêu rõ rằng, Rocket chưa được cấp phép sử dụng trên đường và việc bán xe tùy thuộc vào quy định của từng khu vực. Trong buổi ra mắt, Musk cũng thẳng thắn chia sẻ Rocket "không hẳn là một chiếc xe được thiết kế tối ưu hóa về độ an toàn". Tesla chưa tiết lộ phương tiện có thể bay xa bao nhiêu hoặc trong bao lâu.

Nhà khoa học trí tuệ nhân tạo Yann LeCun, giáo sư khoa học dữ liệu, máy tính, thần kinh và kỹ thuật điện tại Đại học New York, gọi buổi trình diễn là "chiêu trò tiếp thị và đặt câu hỏi liệu chiếc xe có khả năng hoạt động thực tế hay không?".

"Ngay cả khi giả định 50% khối lượng xe là khí nén, thời gian cung cấp lực đẩy hữu dụng chưa đến 10 giây, có lẽ chỉ khoảng 5 giây. Vì vậy, chiếc xe này chắc chắn chỉ là lớp vỏ rỗng, siêu nhẹ để chứa các bình khí nén lớn bên trong. Làm mô hình biểu diễn đẹp mắt thì được, chứ hoàn toàn không có tính thực tế", LeCun nhận xét trên mạng xã hội X.

CGTN cho biết Tesla dự kiến sản xuất Roadster mới vào năm 2028, nhưng công ty có tiếng hay trễ hẹn. Độ an toàn, tin cậy, chi phí và quy định sẽ quyết định mẫu xe có thể xuất hiện trên đường phố hàng ngày hay không.

Bất kỳ phương tiện bay nào có trọng lượng trên 113 kg đều cần trải qua quy trình phê duyệt của Cục Hàng không Liên bang Mỹ (FAA) và cần giấy phép hoạt động trong không phận quốc gia. Michael McCormick, cựu quan chức của FAA đang phụ trách chương trình Quản lý Không lưu tại Đại học Hàng không Embry-Riddle, cho biết quá trình cấp phép có thể mất ít nhất một năm.

Wired cho rằng, việc cất hạ cánh Roadster 2 có thể gặp phải nhiều rào cản trong thực tế. Hầu hết các bang yêu cầu cất cánh từ sân bay hoặc bãi đáp trực thăng riêng. Bay từ đường phố lên không trung phụ thuộc quy định ở từng bang hoặc địa phương và nhiều nơi không ủng hộ ý tưởng xe bay đột nhiên xuất hiện trên đường phố. Theo Scott Miller, phi công kiêm giảng viên chương trình Hàng không và Công nghệ ở Đại học San José, Mỹ, đó là lý do "hiếm khi bạn có thể nhảy lên trực thăng và hạ cánh tại nhà hàng bít tết yêu thích".

Khi nói về Roadster 2, vẫn có nhiều câu hỏi thực tế cần đặt ra. Từ trước đến nay, các loại ôtô bay rất khó cất cánh vì vướng phải một nghịch lý lớn về mặt vật lý. Để một chiếc xe an toàn và bền bỉ khi chạy trên đường, nó bắt buộc phải có trọng lượng đủ nặng. Nhưng Miller cho biết: "Trọng lượng chính là kẻ thù của máy bay. Lâu nay, ôtô bay vẫn chưa thể tìm được điểm cân bằng giữa sức mạnh động cơ và khối lượng xe".

Dù vậy, Miller chia sẻ ông vẫn rất ấn tượng với buổi ra mắt của xe bay Tesla Roadster. "Nếu Tesla thực sự sản xuất mẫu xe này, đó sẽ là một kỳ tích ấn tượng về kỹ thuật và sản xuất", ông nói.

Theo Gizmodo , cùng ngày Tesla ra mắt mẫu Roadster mới với màn nhào lộn bên trên toàn bộ dòng xe điện của hãng, công ty Alef Aeronautics cũng chia sẻ video ghi hình xe bay thuần điện của họ bay lướt qua chiếc Roadster đời cũ. Trong video, xe bay của Alef cất cánh thẳng đứng và bay qua nhiều phương tiện, bao gồm Tesla Cybertruck và Roadster, đánh dấu chuyến bay thứ 1.000. Khác với công nghệ động cơ đẩy khí lạnh của Tesla, mẫu xe bay Model A của Alef hoạt động nhờ hệ thống đẩy điện phân tán (DEP), gồm 8 động cơ điện kết hợp với hệ thống cánh quạt ẩn bên trong thân xe. Thiết kế này kết hợp thân xe tạo hình cánh và cabin xoay, sử dụng không khí để cất cánh thay vì dựa vào khí nén lưu trữ.