Từ TK 17, Nhật Bản đã có thể làm ra những con búp bê cơ khí tự động | Viết bởi Rubi Lee

Từ TK 17, Nhật Bản đã có thể làm ra những con búp bê cơ khí tự động

Karakuri ningyō là thuật ngữ dùng để chỉ những búp bê cơ khí tinh xảo của Nhật Bản, từng phát triển mạnh trong thời kỷ Edo (1603-1868). Dù không sử dụng điện hay pin, chúng vẫn có thể thực hiện các chuyển động giống con người một cách đáng kinh ngạc, từ rót trà, di chuyển, múa cho đến bắn cung.

Karakuri ningyō nổi tiếng nhất là chahakobi ningyō - búp bê phục vụ trà. Nó có thể mang chén trà đi qua bàn, dừng lại khi người nhận nhấc chén trà lên, rồi quay về vị trí ban đầu để tiếp tục chu trình. Toàn bộ quá trình này được thực hiện thông qua hệ thống bánh răng, dây cót, hay cam (cam mechanism).

Ngoài ra, Karakuri ningyō còn có các loại búp bê biểu diễn múa theo nhạc lễ hội hoặc bắn cung nữa. Karakuri ningyō không chỉ để giải trí mà còn được xem như biểu tượng của địa vị và tiến bộ kỹ thuật. Các lãnh chúa phong kiến và giới thương nhân giàu có thường đặt làm những Karakuri ningyō riêng để trưng bày như một cách thể hiện quyền lực.

Đến TK 19, khi công nghệ phương tây du nhập vào Nhật Bản, Karakuri ningyō không còn phổ biến như trước đó nữa. Dù vậy, chúng vẫn không hề biến mất mà vẫn được nhiều người chơi sưu tầm. Ngày nay, Karakuri ningyō vẫn suất hiện trong một số lễ hội và bảo tàng của Nhật Bản.