Sony ra màn hình 3D không cần kính giá vài trăm USD: vì sao 3D không kính từng thất bại

Sony vừa công bố ELF-MN1 , một màn hình 3D nhỏ cỡ 6 inch, xem nổi bằng mắt thường mà không cần đeo kính hay kính thực tế ảo. Máy sẽ bán ở Nhật từ ngày 11/12, giá ước tính khoảng 54.000 yên, tức chừng 343 USD. Đây là lần đầu Sony đưa dòng màn hình 3D không kính của mình xuống mức giá cho người dùng phổ thông.

ELF-MN1 không phải màn hình để làm việc hay xem phim. Sony làm nó để đặt trên bàn, hiển thị nhân vật hoạt hình, avatar hay vật thể 3D như một món đồ trưng bày. Máy cắm vào điện thoại hoặc máy tính qua một sợi cáp USB-C có xuất hình, hỗ trợ máy tính Windows và một số điện thoại iPhone, Galaxy, Pixel, Xperia đời mới.

Sony cũng bắt tay với Gugenka để đưa các mô hình nhân vật anime có bản quyền của dịch vụ HoloModel lên màn hình. Thay vì mua từng mô hình nhựa và chừa chỗ trên kệ, người dùng đổi nhân vật trên cùng một cái màn hình. Ngoài ra còn có bộ công cụ cho nhà phát triển, chạy được với Unity và OpenXR.

Màn hình tự nhìn theo mắt người xem

Cách làm của Sony là dùng cảm biến theo dõi vị trí mắt người xem, rồi dựng lại hình 3D theo đúng góc nhìn đó theo thời gian thực, mỗi mắt nhận một hình riêng qua lớp thấu kính siêu nhỏ trên tấm nền LCD. Đời này Sony thêm cảm biến hồng ngoại để vẫn bắt được mắt khi phòng tối, và màn hình có mật độ điểm ảnh cao nhất trong các màn hình 3D Sony từng làm.

Đổi lại, mỗi lúc chỉ có một người xem được, ngồi cách màn hình trong khoảng 30 tới 80 cm và lệch không quá 25 độ. Người đứng cạnh nhìn vào sẽ thấy hình không đúng. Nên đây là món đồ cá nhân, không phải để cả nhà cùng coi.

Trước đó 3D không kính đã thất bại nhiều lần

Nintendo 3DS năm 2011 là máy 3D không kính nổi tiếng nhất. Nhưng chỉ hai năm sau, Nintendo ra 2DS bỏ hẳn tính năng 3D, và theo Wikipedia, CNET khi đó gọi việc này là Nintendo thừa nhận 3D là tính năng không cần thiết. Màn hình 3DS chỉ nổi khi mắt nằm đúng một vùng nhỏ trước máy, lệch đầu chút là hình bị nhòe hoặc thành hai hình.

Điện thoại cũng từng thử. HTC Evo 3D và LG Optimus 3D cùng ra năm 2011, có hai camera sau để chụp ảnh 3D và màn hình xem 3D không kính. Vài năm sau thì điện thoại màn hình 3D gần như biến mất khỏi thị trường. Còn TV 3D, cả loại đeo kính lẫn không kính, tới khoảng năm 2017 thì hầu như các hãng đều đã ngừng làm.

Vì sao các lần trước không thành

Gom lại thì có mấy lý do lặp đi lặp lại. Thứ nhất là góc xem hẹp, người xem phải ngồi đúng chỗ, mà màn hình không biết người đang ở đâu. Thứ hai là độ phân giải bị chia đôi cho hai mắt nên hình 3D kém nét hơn hình thường. Thứ ba là mỏi mắt, nhiều người kêu nhức đầu khi xem lâu. Và quan trọng nhất là thiếu nội dung, không có gì đáng xem bằng 3D thì người ta cũng tắt đi.

Sony giải hai lý do đầu bằng cách theo dõi mắt và chỉ phục vụ một người, chấp nhận mất khả năng xem chung. Còn chuyện nội dung thì Sony không nhắm vào phim hay game mà nhắm vào nhân vật và mô hình 3D, thứ vốn đã có sẵn nhiều nhờ cộng đồng làm avatar và VTuber.

Từ 5.000 USD xuống vài trăm USD

Chiếc màn hình 3D không kính đầu tiên của Sony là ELF-SR1, ra năm 2020 với giá 4.999,99 USD ở Mỹ, màn lớn 15,6 inch và nhắm vào giới thiết kế, kỹ sư. ELF-MN1 nhỏ hơn nhiều nên so giá trực tiếp không hoàn toàn công bằng, nhưng nó cho thấy Sony đã đủ tự tin để đưa công nghệ này ra cho người dùng thường.

Mình nghĩ ELF-MN1 sẽ khó thành món đồ đại chúng, vì nó vẫn là thiết bị một người xem và phụ thuộc vào ứng dụng được hỗ trợ. Nhưng với dân sưu tầm mô hình anime ở Nhật, một khung trưng bày đổi được nhân vật có vẻ là hướng đi hợp lý hơn nhiều so với việc cố nhét 3D vào điện thoại hay TV như hồi trước. Anh em có muốn một cái như vậy đặt trên bàn không?