Những robot hình người đi làm 'công nhân'

Nhiều nhà phát triển đưa robot hình người vào việc tại các nhà máy, kho hàng và môi trường thực tế khác, giúp tự động hóa công việc.

Theo Interesting Engineering , nhiều robot hình người hiện nay được trang bị AI và học cách hiểu chỉ dẫn, nhận diện vật thể, di chuyển trong không gian phức tạp cũng như thực hiện nhiệm vụ thực tế. Doanh nghiệp Mỹ đóng vai trò quan trọng trong phát triển mô hình AI tiên tiến, phần cứng robot và những cỗ máy đa năng. Trong khi đó, doanh nghiệp Trung Quốc thiết lập lợi thế đáng kể về sản xuất, chiếm hơn 4/5 số robot hình người hoạt động trên thế giới năm ngoái.

Startup Mỹ Figure AI đang phát triển robot hình người đa năng làm việc trong nhà máy, hướng tới mở rộng sang trợ giúp trong gia đình. Figure AI đã chứng minh công nghệ trên dây chuyền sản xuất thực tế thay vì chỉ trình diễn.

Năm ngoái, robot Figure 02 làm việc trong nhà máy BMW ở Spartanburg khoảng 11 tháng. Tổng cộng, Figure 02 làm việc hơn 1.250 giờ và đi khoảng 320 km bên trong cơ sở, tham gia sản xuất hơn 30.000 xe BMW X3 và bốc xếp hơn 90.000 tấm kim loại.

Kinh nghiệm từ quá trình triển khai thực tế Figure 02 giúp các kỹ sư điều chỉnh thiết kế của Figure 03, robot hình người thế hệ tiếp theo mà công ty khẳng định sẵn sàng để triển khai trên quy mô lớn. Figure 03 trang bị Helix 02, hệ thống AI giúp chuyển đổi thông tin hình ảnh và chỉ dẫn bằng ngôn ngữ tự nhiên thành hành động cho robot.

Hồi tháng 5, Figure AI phát trực tiếp quá trình một nhóm robot Figure 03 thử nghiệm hoạt động trên băng chuyền với tốc độ tương đương con người. Nhiệm vụ của chúng gồm phát hiện mã vạch trên bao bì, nhặt gói hàng và đưa lên băng chuyền với mặt in mã vạch úp xuống. Chúng tự động thay phiên nhau nhằm đảm bảo công việc diễn ra 24/7, không bị gián đoạn.

Theo công ty nghiên cứu thị trường Smart Analytics Global (SAG), Trung Quốc chiếm 97% số robot hình người xuất xưởng nửa đầu năm nay. Công ty Trung Quốc Unitree Robotics xếp thứ hai trong danh sách với 5.900 robot, chiếm 31% thị phần toàn cầu.

Nổi tiếng với khả năng vận động linh hoạt, có thể nhảy múa, đấu võ trên sân khấu, robot hình người của Unitree Robotics cũng tham gia nhiều công việc ngoài đời thực. Theo Guardian , tại Nhật Bản, hãng Japan Airlines triển khai thử nghiệm robot của startup này từ đầu tháng 5 như một giải pháp lâu dài cho tình trạng thiếu hụt lao động. Chúng giúp vận chuyển hành lý và hàng hóa của hành khách tại sân bay Haneda, nơi phục vụ hơn 60 triệu lượt khách mỗi năm.

Unitree Robotics ban đầu nổi tiếng với những robot 4 bốn chân nhanh nhẹn trước khi gia nhập thị trường robot hình người. Sản phẩm của công ty được đánh giá có khả năng kiểm soát thăng bằng tốt, bộ truyền động nhỏ gọn mạnh mẽ, chuyển động linh hoạt và phần cứng có giá phải chăng. Robot hình người G1 của Unitree Robotics có giá khởi điểm khoảng 13.500 USD, phù hợp làm đối tượng nghiên cứu và thử nghiệm công nghệ cho nhà phát triển, trường đại học, phòng thí nghiệm.

Thành lập tại Thượng Hải năm 2023, AgiBot nhanh chóng trở thành một trong những nhà sản xuất robot AI nổi bật nhất. Theo SAG, Agibot là nhà sản xuất dẫn đầu thế giới nửa đầu năm nay với 8.400 robot xuất xưởng, chiếm 44% thị phần và tăng trưởng tới 562% so với cùng kỳ năm ngoái.

Tháng 6, Agibot phát trực tiếp cảnh hơn chục robot hình người G2 làm việc thực tế trên dây chuyền sản xuất tại nhà máy Longcheer Technology ở Nam Xương, Trung Quốc. G2 thực hiện nhiều nhiệm vụ như nhặt linh kiện, đặt vào giá đỡ kiểm tra, phân loại thiết bị hoàn thiện hoặc bị lỗi. Robot hoạt động gần như độc lập, không cần con người can thiệp, tự thích ứng với quy trình sản xuất trên dây chuyền.

Theo Forbes , buổi phát trực tiếp của Agibot hay Figure AI "nhìn chung tẻ nhạt". Tuy nhiên, việc trình diễn công khai khả năng hoạt động liên tục của robot hình người đang trở thành tiêu chuẩn mới trong ngành, giúp xác thực khả năng làm việc của chúng.

Công ty Apptronik tách ra từ Phòng thí nghiệm robot hướng đến con người (HCRL) thuộc Đại học Texas năm 2016. Ban đầu, Apptronik sản xuất bộ phận robot cho những doanh nghiệp khác, nhưng theo CEO công ty, mục tiêu chính luôn là tạo robot hình người đa năng.

Phiên bản đầu tiên của robot hình người Apollo ra mắt năm 2023. Công ty đang phát triển Apollo 2 với pin, động cơ, cảm biến tốt hơn, được thiết kế để phục vụ việc thu thập dữ liệu và chương trình thử nghiệm với khách hàng. Apollo 3, phiên bản Apptronik dự định bán cho khách hàng để phục vụ công việc thương mại, cũng đang trong quá trình phát triển.

Apptronik đã huy động khoảng một tỷ USD và được định giá hơn 5,5 tỷ USD. Mercedes, một trong những nhà đầu tư của startup, sử dụng robot Apollo trong nhà máy cho nhiệm vụ đơn giản như thu gom linh kiện, dụng cụ cho dây chuyền lắp ráp. DeepMind, bộ phận nghiên cứu AI của Google, cũng dùng Apollo để cải tiến Gemini Robotics - mô hình AI của Google dành cho robot.

UBTech Robotics là một trong những nhà sản xuất robot hình người hàng đầu Trung Quốc, xuất xưởng 1.079 robot năm ngoái và 700 robot nửa đầu năm nay.

Robot Walker S2 của hãng có kích thước tương đương người thật, được phát triển để thực hiện nhiệm vụ công nghiệp như sản xuất ôtô, thao tác với vật liệu, kiểm tra chất lượng, phân loại linh kiện, hậu cần và những công đoạn lắp ráp lặp đi lặp lại. Chúng thậm chí có thể tự thay pin để tiếp tục làm việc mà không cần con người trợ giúp. Tuy nhiên, trong phỏng vấn với Financial Times đầu năm nay, Giám đốc thương hiệu Michael Tam thừa nhận Walker S2 chỉ "đạt năng suất bằng 30-50% con người" và "giỏi trong một số nhiệm vụ nhất định".

Theo Global Times, UBTech Robotics tuần trước bắt đầu vận hành nhà máy mới tại Liễu Châu, tỉnh Quảng Tây, với khả năng sản xuất 10.000 robot hình người mỗi năm. Điểm đặc biệt là tại nhà máy, robot không chỉ là sản phẩm mà còn đóng vai trò "công nhân". Trên dây chuyền, những mẫu robot hình người công nghiệp thông minh của hãng như Cruzr Y1 và Cruzr S2 tham gia xếp dỡ hàng, xử lý vật liệu.

Tesla đang phát triển robot hình người Optimus theo hướng đa năng, có thể thực hiện nhiệm vụ nguy hiểm, lặp đi lặp lại và đòi hỏi thể lực cao. Robot sử dụng những công nghệ liên quan đến xe tự lái của công ty như thị giác máy tính, mạng thần kinh nhân tạo, pin, động cơ điện và hệ thống định vị.

Tháng 7 năm ngoái, Optimus gây sốt khi làm nhân viên phục vụ bỏng ngô tại nhà hàng Tesla Diner ở Los Angeles. Video ghi lại quá trình làm việc của robot đạt gần 70 triệu lượt xem cùng 18.000 lượt thích và 5.000 lượt chia sẻ sau chưa đầy hai ngày. Tháng 6 năm nay, tài khoản Tesla Bắc Mỹ thông báo trên X, Optimus đang làm việc trên tầng thượng của nhà hàng.

Một lợi thế của Tesla là có kinh nghiệm sản xuất những cỗ máy phức tạp với quy mô lớn, điều mà đa số startup robot còn thiếu. Tuy nhiên, Optimus chưa được triển khai thương mại rộng rãi và CEO Elon Musk thừa nhận quá trình sản xuất ban đầu sẽ rất chậm.

Boston Dynamics, công ty Mỹ được tập đoàn Hyundai (Hàn Quốc) mua lại năm 2021, đã dành hàng thập kỷ để phát triển những robot có khả năng thực hiện nhiều chuyển động từng được cho là bất khả thi với máy móc.

Robot hình người Atlas của hãng chạy hoàn toàn bằng điện, trang bị bộ truyền động mạnh mẽ, khớp nối linh hoạt, khả năng nhận thức tiên tiến, vận hành tự động, sở hữu bàn tay phù hợp để xử lý vật thể trong môi trường công nghiệp và có thể tự thay pin. Mẫu robot này được thiết kế chủ yếu cho ứng dụng công nghiệp, bao gồm nâng, vận chuyển và xử lý vật liệu.

Năm ngoái, Atlas từng thử nghiệm sắp xếp linh kiện trong dây chuyền sản xuất ôtô. Robot này dự kiến bắt đầu nhiệm vụ sản xuất ở nhà máy Georgia Metaplant của Hyundai vào năm 2028 và hướng tới công việc lắp ráp phức tạp hơn năm 2030.