Khác biệt giữa hỗ trợ giữ làn và cảnh báo chệch làn, tài mới nên biết

Hỗ trợ giữ làn đường và cảnh báo chệch làn đều giúp hạn chế nguy cơ ô tô đi lệch khỏi làn đường, nhưng khác nhau về cách hoạt động và mức độ can thiệp; do đó hiểu rõ hai công nghệ này giúp tài mới sử dụng hiệu quả, an toàn… đặc biệt khi di chuyển trên đường cao tốc.

Trên nhiều mẫu ô tô hiện đại, đặc biệt là những xe được trang bị gói công nghệ hỗ trợ lái xe tiên tiến (ADAS), các tính năng liên quan đến làn đường ngày càng phổ biến. Trong đó, hệ thống hỗ trợ giữ làn đường và cảnh báo chệch làn đường ngày càng được các hãng xe trang bị trên nhiều mẫu mã bán ra thị trường. Tuy nhiên, do tên gọi khá tương đồng, nên trong quá trình sử dụng ô tô, không ít người dùng đặc biệt là tài mới thường nhầm lẫn giữa hệ thống cảnh báo chệch làn đường với hệ thống hỗ trợ giữ làn đường .

Anh N.T.H (ngụ Đồng Nai) mới mua và sử dụng ô tô , cho biết: "Ban đầu tôi từng nhầm lẫn hai tính năng này vì đều liên quan đến việc xe đi chệch làn. Khi sử dụng xe trên cao tốc mới nhận thấy một số hệ thống chỉ phát cảnh báo, trong khi một số hệ thống khác tạo lực tác động lên vô-lăng. Sau đó tìm hiểu mới thấy rõ sự khác biệt".

Thực tế, hai hệ thống này đều góp phần giúp người lái hạn chế tình trạng ô tô vô tình đi lệch khỏi làn đường, nhưng cách thức hoạt động không hoàn toàn giống nhau.

Sự khác nhau giữa hệ thống hỗ trợ giữ làn và cảnh báo chệch làn đường

Cảnh báo chệch làn đường (Lane Departure Warning - LDW) thường được các nhà sản xuất thiết kế với biểu tượng ô tô bị lệch khỏi làn đường di chuyển. Đây là một hệ thống an toàn bị động thường được tích hợp trong các gói ADAS cơ bản. Hệ thống này chủ yếu có nhiệm vụ phát hiện và cảnh báo khi xe có dấu hiệu rời khỏi làn đường mà không bật đèn báo rẽ. Tùy từng mẫu xe, hệ thống có thể phát tín hiệu cảnh báo để thu hút sự chú ý của người lái.

Hệ thống cảnh báo chệch làn đường thường sử dụng camera phía trước để nhận diện vạch kẻ đường, theo dõi vị trí của xe so với làn đường và xác định nguy cơ chệch làn. Khi phát hiện xe có dấu hiệu vượt qua vạch phân làn mà không có tín hiệu chuyển làn phù hợp, hệ thống có thể cảnh báo bằng âm thanh, hình ảnh trên bảng đồng hồ hoặc rung vô-lăng, tùy từng mẫu xe.

Điểm cần lưu ý là LDW chủ yếu đóng vai trò nhắc nhở. Hệ thống không nhất thiết tự động điều chỉnh hướng di chuyển của xe để đưa xe về giữa làn đường. Sau khi nhận được cảnh báo, tài xế vẫn phải chủ động quan sát, đánh giá tình hình giao thông và điều chỉnh vô-lăng khi cần thiết.

Trong khi đó, hệ thống hỗ trợ giữ làn đường (Lane Keeping Assist - LKA) là một công nghệ an toàn chủ động thuộc gói ADAS nâng cao, có khả năng can thiệp vào hệ thống lái để điều chỉnh hướng di chuyển của xe khi phát hiện nguy cơ chệch làn. Hệ thống này thường được các hãng xe thiết kế dạng nút điều khiển có biểu tượng vô-lăng ở giữa hai đường kẻ hoặc giữa hai đường cong. Thay vì chỉ cảnh báo, hệ thống này có thể tạo lực đánh lái nhẹ nhằm đảm bảo giữ xe trở lại vị trí an toàn trong làn đường. Tùy cấu hình của từng mẫu xe, tính năng này có thể hoạt động sau khi phát hiện nguy cơ chệch làn hoặc kết hợp với cảnh báo để nhắc người lái can thiệp.

Tuy nhiên, không nên hiểu LKA là công nghệ có thể tự lái hoặc luôn giữ xe ở chính giữa làn. Khả năng can thiệp của hệ thống thường có giới hạn, phụ thuộc vào điều kiện nhận diện vạch đường, tốc độ xe và thiết kế của nhà sản xuất. Người lái vẫn phải giữ tay trên vô-lăng, theo dõi tình hình phía trước và chủ động điều khiển xe.

Anh Hoàng Minh Toàn, kỹ thuật viên đang làm việc tại xưởng dịch vụ của một đại lý ô tô tại TP.HCM cho biết: "Điểm khác biệt quan trọng nhất giữa hệ thống cảnh báo chệch làn và hỗ trợ giữ làn nằm ở mức độ can thiệp. LDW cung cấp thông tin để người lái phản ứng, còn LKA có thể hỗ trợ điều chỉnh hướng đi thông qua hệ thống lái".

Ngoài ra, theo anh Toàn không phải hệ thống nào cũng hoạt động ở mọi dải tốc độ hoặc trên tất cả loại đường. Người dùng cần tham khảo tài liệu của nhà sản xuất để biết điều kiện kích hoạt, cách nhận biết trạng thái hoạt động và giới hạn của tính năng trên chiếc xe đang sở hữu.

Tài mới cần lưu ý gì khi sử dụng?

Đối với người vừa có bằng lái hoặc mới làm quen với ô tô được trang bị gói công nghệ hỗ trợ lái xe tiên tiến (ADAS), điều quan trọng là không phụ thuộc hoàn toàn vào các tính năng này.

Trước tiên, tài xế nên tìm hiểu đúng chức năng của từng hệ thống trong sách hướng dẫn sử dụng. Không nên mặc định rằng xe có cảnh báo chệch làn đồng nghĩa với việc xe có khả năng tự đánh lái để giữ làn. Bên cạnh đó, cần hiểu rằng camera có thể nhận diện vạch đường kém trong điều kiện mưa lớn, sương mù, ánh sáng yếu, mặt đường có vạch kẻ mờ hoặc bị che khuất. Khi hệ thống không xác định được làn đường một cách đáng tin cậy, khả năng cảnh báo hoặc can thiệp có thể bị hạn chế.

Tài xế cũng không nên cố tình đánh lái ngược lại hệ thống khi chưa hiểu nguyên nhân kích hoạt. Nếu vô-lăng xuất hiện lực tác động bất thường, cần giữ bình tĩnh, quan sát xung quanh và chủ động kiểm soát xe theo tình huống thực tế. Đặc biệt, khi chuyển làn, vượt xe hoặc tránh chướng ngại vật, người lái vẫn phải quan sát gương, kiểm tra điểm mù và bật đèn tín hiệu theo quy định. Các công nghệ hỗ trợ làn đường không thể thay thế những thao tác này, cũng không bảo đảm phát hiện mọi phương tiện hoặc vật cản xung quanh.

Nhìn chung, hệ thống cảnh báo chệch làn và hỗ trợ giữ làn đều giúp hạn chế nguy cơ ô tô đi lệch khỏi làn đường, nhưng đảm nhiệm những vai trò khác nhau. Nắm rõ sự khác biệt giúp tài xế mới lựa chọn và sử dụng đúng tính năng, đồng thời duy trì thói quen lái xe chủ động thay vì giao phó việc kiểm soát làn đường cho hệ thống điện tử.