Ít ăn đồ ngọt, vì sao vẫn mắc tiểu đường thai kỳ?

'Dạ em 27 tuổi, đang mang thai 25 tuần và được chẩn đoán tiểu đường thai kỳ. Trước và trong thai kỳ, em hầu như không ăn đồ ngọt nhưng vẫn mắc bệnh. Vậy nguyên nhân do đâu ạ?'. (B.Q, ở Cần Thơ). Bác sĩ Trần Quốc Huy - Phó Trưởng khoa Cấp cứu Sản - Phòng sinh, Bệnh viện Quốc tế Phương Châu (Cần Thơ) giải đáp: Chào mẹ bầu. Đây cũng là thắc mắc rất thường gặp ở nhiều mẹ bầu. Không ít người cho rằng tiểu đường thai kỳ chỉ xảy ra khi mẹ ăn quá nhiều đồ ngọt hoặc tinh bột. Tuy nhiên, trên thực tế, chế độ ăn không phải là nguyên nhân duy nhất dẫn đến tiểu đường thai kỳ.

Tiểu đường thai kỳ có cơ chế bệnh sinh khá phức tạp

Tiểu đường thai kỳ có cơ chế bệnh sinh khá phức tạp. Nguyên nhân chủ yếu liên quan đến tình trạng tăng đề kháng insulin trong quá trình mang thai, trong khi tuyến tụy của mẹ không thể sản xuất đủ lượng insulin cần thiết để bù lại.

Đặc biệt, từ nửa sau thai kỳ, nhất là trong tam cá nguyệt thứ hai và thứ ba, nhau thai sẽ tiết ra nhiều hormone như Human Placental Lactogen, progesterone, estrogen và cortisol. Những hormone này có thể làm giảm khả năng đáp ứng của các mô trong cơ thể mẹ với insulin, khiến cơ thể sử dụng glucose kém hiệu quả hơn và dẫn đến tình trạng tăng đường huyết.

Ở những thai phụ khỏe mạnh, tuyến tụy có thể tăng tiết insulin để đáp ứng với tình trạng đề kháng insulin ngày càng tăng trong thai kỳ. Tuy nhiên, ở một số người có dự trữ chức năng tế bào beta của tụy không đủ, cơ thể không thể sản xuất thêm lượng insulin tương xứng. Khi đó, lượng đường trong máu sẽ tăng lên và dẫn đến tiểu đường thai kỳ.

Vì vậy, ngay cả khi mẹ không ăn nhiều đồ ngọt, không có tiền sử tiểu đường trước khi mang thai thì vẫn có thể mắc tiểu đường thai kỳ.

Một số yếu tố có thể làm tăng nguy cơ tiểu đường thai kỳ

Điều quan trọng là mẹ không nên quá lo lắng hay tự trách bản thân vì cho rằng mình đã ăn uống không đúng cách. Khi được chẩn đoán tiểu đường thai kỳ, mẹ nên tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ về chế độ dinh dưỡng , vận động, theo dõi đường huyết và tái khám định kỳ.

Nếu được kiểm soát tốt, phần lớn mẹ bầu mắc tiểu đường thai kỳ vẫn có thể trải qua một thai kỳ khỏe mạnh và sinh con an toàn.