Tổng Bí thư, Chủ tịch nước: Thay cán bộ yếu kém, không chờ đến khi bị kỷ luật

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu thay thế cán bộ không đáp ứng nhiệm vụ, không chờ đến khi phải kỷ luật; việc bố trí lại không thay cho xử lý vi phạm.

Phát biểu tại Hội nghị toàn quốc quán triệt nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa 14 sáng 16/10, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh yêu cầu đổi mới công tác xây dựng Đảng, phương thức lãnh đạo và công tác cán bộ, lấy kết quả thực hiện nhiệm vụ làm thước đo năng lực của tổ chức và cá nhân.

Theo ông, các quyết sách của Trung ương phải trở thành kết quả phát triển thực chất, thể hiện qua hiệu quả hoạt động của bộ máy, sức cạnh tranh của nền kinh tế và đời sống người dân. Mỗi cấp ủy, đảng viên cần nghiêm túc xem xét vì sao chủ trương đúng nhưng công việc vẫn chậm, nguồn lực chưa được phát huy, trách nhiệm chưa được thực hiện đầy đủ.

Người đứng đầu Đảng, Nhà nước yêu cầu xác định nguyên nhân để khắc phục từ cách lãnh đạo, chất lượng tham mưu đến bố trí cán bộ và tổ chức thực hiện. Khi công việc trì trệ hoặc không phát triển, phải xem xét chất lượng tổ chức đảng, phương thức lãnh đạo và cán bộ phụ trách. Việc đánh giá tổ chức đảng phải căn cứ vào kết quả thực hiện nhiệm vụ, làm rõ trách nhiệm đối với những yếu kém chưa được khắc phục.

Ông cũng yêu cầu người đứng đầu chủ động nhận trách nhiệm, tiếp thu góp ý và sửa chữa, không để kiểm điểm năm sau tiếp tục lặp lại những hạn chế của năm trước. Các cơ quan phải phân định rõ việc cần xin ý kiến cấp ủy với việc thuộc thẩm quyền chủ động quyết định, chấn chỉnh tình trạng xin ý kiến để chuyển trách nhiệm.

Ở cơ sở, sinh hoạt chi bộ cần tập trung vào những vấn đề gắn với nhiệm vụ và đời sống người dân. Khi có phản ánh về cán bộ thiếu trách nhiệm, gây phiền hà hoặc kiến nghị kéo dài, tổ chức đảng phải xem xét, yêu cầu người có trách nhiệm báo cáo và khắc phục.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu các cấp ủy thường xuyên rà soát đội ngũ theo yêu cầu nhiệm vụ, gắn đào tạo, tạo nguồn với đánh giá, sử dụng và sàng lọc. Việc đánh giá phải coi trọng phẩm chất chính trị, đạo đức, uy tín và đóng góp thực chất, đồng thời tính đến điều kiện, độ khó của nhiệm vụ được giao.

Kết quả đánh giá phải được sử dụng kịp thời để giao việc, bồi dưỡng hoặc bố trí lại cán bộ. Việc bố trí lại phải có căn cứ, đúng quy định, không chờ hết nhiệm kỳ nhưng cũng không gây xáo trộn tùy tiện. "Cần xem xét thay thế người không đáp ứng nhiệm vụ, không chờ có vi phạm phải kỷ luật; bố trí lại không thay cho xử lý vi phạm", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói.

Ông yêu cầu người đánh giá, giới thiệu, bố trí cán bộ phải chịu trách nhiệm về nhận xét, đề xuất của mình; kiên quyết ngăn chặn chạy chức, chạy quyền, lợi ích nhóm và can thiệp trái quy định vào công tác cán bộ.

Đối với cán bộ cấp chiến lược, việc đánh giá phải dựa trên khả năng xử lý những vấn đề lớn của ngành, địa phương trong tổng thể phát triển đất nước. Người lãnh đạo phải biết lựa chọn ưu tiên, đặt lợi ích quốc gia lên trên lợi ích riêng của ngành, địa phương. Công tác chuẩn bị đội ngũ kế cận cần gắn với giao việc khó để rèn luyện, kiểm nghiệm năng lực; chú trọng cán bộ nữ, cán bộ trẻ, người dân tộc thiểu số và cán bộ khoa học, kỹ thuật, bảo đảm tiêu chuẩn, chất lượng.

Trong mô hình chính quyền địa phương hai cấp, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh chất lượng cán bộ cấp xã ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả thực hiện nghị quyết và lòng tin của người dân. Cấp tỉnh phải nắm năng lực đội ngũ từng địa bàn để bố trí, đào tạo, hỗ trợ chuyên môn, ưu tiên những nơi thiếu cán bộ hoặc quá tải.

Nhiệm vụ giao cho cấp xã phải đúng thẩm quyền và có đủ điều kiện thực hiện. Cấp xã cũng phải chủ động nâng cao năng lực, giải quyết công việc thuộc trách nhiệm, không đùn đẩy lên cấp trên. "Khi cơ sở yếu, phải làm rõ trách nhiệm của người thực hiện và cấp có trách nhiệm bố trí, hỗ trợ; không để người dân chờ đợi vì bất cập trong tổ chức", ông yêu cầu.

Về thu hút, trọng dụng nhân tài, ông cho rằng không nên chạy theo số lượng mà phải đánh giá người tài giải quyết được công việc gì, đóng góp thế nào vào việc xây dựng đội ngũ giỏi và làm chủ công nghệ. Người đứng đầu phải có trách nhiệm bố trí công việc phù hợp, tạo điều kiện phát huy năng lực, đồng thời đánh giá và đãi ngộ theo đóng góp thực chất.

Khuyến khích đảng viên làm giàu chính đáng, không tạo đặc quyền

Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, việc cụ thể hóa chủ trương của Đảng thành chính sách, pháp luật phải tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp phát triển sản xuất, kinh doanh. Nếu qua mỗi cấp lại thêm điều kiện, thêm khâu xin ý kiến thì cơ hội phát triển sẽ bị thu hẹp. Cơ quan có thẩm quyền phải chủ động giải quyết công việc thuộc trách nhiệm, trường hợp vượt thẩm quyền phải báo cáo kèm phương án xử lý.

Đối với quy định mới về đảng viên tham gia đầu tư, kinh doanh, ông yêu cầu khuyến khích làm giàu chính đáng, tạo việc làm, đóng góp cho xã hội, đồng thời giữ gìn tư cách đảng viên. Quyền và giới hạn tham gia đầu tư, kinh doanh của từng nhóm đảng viên phải tuân thủ quy định của Đảng và pháp luật của Nhà nước. Việc kiểm soát xung đột lợi ích cần xác định rõ người thực sự chi phối, hưởng lợi, ngăn chặn sử dụng chức vụ, thông tin, nguồn lực công để vụ lợi hoặc tạo đặc quyền từ tư cách đảng viên.

Đảng viên làm kinh tế phải nêu gương chấp hành pháp luật, bảo đảm quyền lợi chính đáng của người lao động. Những nội dung cần sửa đổi pháp luật phải được thể chế hóa và thực hiện theo hiệu lực của văn bản tương ứng.

Lãnh đạo Đảng, Nhà nước cũng yêu cầu phân cấp, phân quyền phải đi đôi với năng lực thực hiện và trách nhiệm giải trình. Các cơ quan Trung ương phải kịp thời xử lý phản ánh của địa phương, điều chỉnh hướng dẫn khi cần thiết, không chuyển khó khăn xuống cơ sở. Hạ tầng và dữ liệu dùng chung phải giúp giảm thời gian, chi phí, hạn chế yêu cầu người dân, doanh nghiệp cung cấp lại thông tin.

Làm rõ tăng trưởng năm 2027 đến từ đâu

Về nhiệm vụ kinh tế, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu các bộ, ngành, địa phương tập trung hoàn thành cao nhất các mục tiêu năm 2026, xử lý những công việc còn chậm, nhất là các vướng mắc ảnh hưởng lớn đến sản xuất, kinh doanh, đầu tư và đời sống người dân.

Ông yêu cầu đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công gắn với chất lượng, hiệu quả công trình; xử lý các dự án tồn đọng, kéo dài, gây lãng phí. Đồng thời, tạo thuận lợi để doanh nghiệp tư nhân mở rộng đầu tư, sản xuất, tạo việc làm; thu hút đầu tư nước ngoài gắn với sự tham gia của doanh nghiệp trong nước và tiếp nhận công nghệ.

Với mục tiêu tăng trưởng GDP năm 2027 từ 10% trở lên, từng ngành, địa phương phải xây dựng phương án dựa trên nguồn lực và khả năng thực hiện, xác định rõ động lực tăng trưởng. "Kế hoạch phải chỉ ra tăng trưởng đến từ đâu, năng lực sản xuất nào được bổ sung, vướng mắc nào phải tháo gỡ và cơ quan nào chịu trách nhiệm", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh.

Theo ông, tăng trưởng phải ngày càng dựa nhiều hơn vào năng suất, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và sức cạnh tranh của doanh nghiệp. Các cơ quan cần chuẩn bị từ cuối năm 2026, phối hợp chính sách tài khóa, tiền tệ để ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và bảo đảm các cân đối lớn.

Dự toán ngân sách năm 2027 phải gắn với mục tiêu phát triển và khả năng cân đối lâu dài, tập trung nguồn lực cho nhiệm vụ có ý nghĩa đối với cả nước và hỗ trợ địa bàn khó khăn. Đồng thời, phải bảo đảm kinh phí cho nhiệm vụ thiết yếu, cải cách tiền lương, an sinh xã hội; khắc phục đầu tư dàn trải, tính toán hiệu quả và chi phí vận hành của từng công trình.

Tổng Bí thư lưu ý mọi phương án phát triển phải quan tâm đến việc làm, thu nhập, khả năng tiếp cận giáo dục, y tế và dịch vụ thiết yếu, nhất là người dân vùng khó khăn. Thành quả tăng trưởng phải tạo điều kiện để mỗi người dân phát triển bản thân và đóng góp cho đất nước.

Kiểm soát quyền lực, bảo vệ người dám đổi mới

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu tăng cường kiểm tra, giám sát để phát hiện sớm nguy cơ chậm trễ, sai phạm. Người lãnh đạo phải xuống cơ sở, nắm công việc và điều kiện thực hiện. Khi kết quả không đạt yêu cầu, cần xác định nguyên nhân từ quyết định, phân bổ nguồn lực hay trách nhiệm của người thực hiện.

Các kết luận kiểm tra phải chỉ rõ trách nhiệm, biện pháp và thời hạn khắc phục, đồng thời theo dõi đến khi có kết quả. Quyền lực trong công tác cán bộ, quản lý nguồn lực và hoạt động kiểm tra đều phải được kiểm soát.

Tổng Bí thư yêu cầu bảo vệ người đổi mới vì lợi ích chung theo quy định. Khi xem xét trách nhiệm, phải đánh giá đầy đủ động cơ, cách thực hiện, thông tin và điều kiện thực tế tại thời điểm cán bộ ra quyết định. Ngược lại, những trường hợp lợi dụng đổi mới để vụ lợi, bao che sai phạm phải bị xử lý nghiêm; tình trạng né tránh nhiệm vụ phải được chấn chỉnh.

Ông cũng yêu cầu việc đánh giá kết quả thực hiện nghị quyết phải đối chiếu báo cáo với phản ánh của người dân, doanh nghiệp và thực tế ở cơ sở. Những vấn đề được phản ánh nhiều lần phải được cơ quan có trách nhiệm giải quyết hoặc giải thích rõ căn cứ, hướng xử lý. Người góp ý, phản ánh trung thực phải được bảo vệ.

"Thời gian từ nay đến năm 2030 không còn nhiều, trong khi yêu cầu phát triển đất nước ngày càng cao. Mỗi sự chậm trễ do chủ quan đều có thể làm mất cơ hội của đất nước và nhân dân", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói, yêu cầu các cấp, ngành tháo gỡ cản trở phát triển, chủ động nắm bắt thời cơ và phát huy sức sáng tạo của người dân. Công việc hôm nay phải góp phần hoàn thành mục tiêu trước mắt, đồng thời chuẩn bị con người, nguồn lực và điều kiện cho sự phát triển lâu dài của đất nước.