Kỹ sư phần cứng cũng cần hiểu phần mềm, người làm sản xuất phải biết phân tích dữ liệu

Theo chuyên gia, các trường đại học cần gắn việc đào tạo nhân lực công nghệ cao với nhu cầu thực tế của doanh nghiệp, để sinh viên được tham gia giải quyết những bài toán trong sản xuất, nghiên cứu.

Ngày 16-10, tại Hội nghị quốc tế thường niên Khu công nghệ cao TP.HCM lần thứ 8, nhiều diễn giả thảo luận về phát triển nguồn nhân lực công nghệ cao và hợp tác quốc tế.

Đưa bài toán của doanh nghiệp vào giảng đường

TS Đinh Vũ Trang Ngân - Hiệu trưởng Trường đại học Fulbright Việt Nam - cho rằng một khu công nghệ cao có trường đại học ngay trong nội khu chỉ thực sự có ý nghĩa khi nhà trường tham gia giải quyết những vấn đề của doanh nghiệp.

Nếu sinh viên chủ yếu học trong trường, thỉnh thoảng mới sang nhà máy tham quan, chuyện đại học - khu công nghệ cao ở gần nhau chưa tạo ra nhiều khác biệt.

Bà đánh giá nhân lực công nghệ cao trong 10 năm tới cần giỏi chuyên môn, đồng thời biết xác định vấn đề, đánh giá thông tin và làm việc với người thuộc các ngành khác. Khi đi làm, họ phải tự tìm ra vấn đề cần giải quyết.

Vì vậy bà gợi ý sinh viên kỹ thuật có thể dành một học kỳ giải quyết bài toán do các doanh nghiệp trong khu công nghệ cao đặt ra.

Chẳng hạn, sinh viên kinh tế nghiên cứu năng suất, chuỗi cung ứng hoặc tác động của tự động hóa đến lao động. Các nhóm sinh viên thuộc nhiều ngành cũng có thể cùng làm dự án, với sự hướng dẫn của giảng viên và chuyên gia doanh nghiệp.

Để thực hiện, bà Ngân kiến nghị các trường và doanh nghiệp có thể chia sẻ một số phòng thí nghiệm, thiết bị thực hành, cùng nghiên cứu và hướng dẫn sinh viên. Doanh nghiệp cũng nên cho nhà trường biết những năng lực họ dự kiến cần trong 3-5 năm tới để chủ động chuẩn bị.

Bà ví von nếu các tổ chức ở gần nhau nhưng vẫn hoạt động trong những "ốc đảo" riêng, lợi ích có khi chỉ là... tiết kiệm thời gian di chuyển.

Trong thời gian tới khi Fulbright sẽ đưa cơ sở mới vào hoạt động tại Khu công nghệ cao TP.HCM, bà Ngân cho biết trải nghiệm nghề nghiệp là một phần của quá trình học, đồng thời sẵn sàng tham gia thành lập trung tâm đào tạo liên ngành tại đây.

Dự báo sớm, đào tạo đúng nhu cầu doanh nghiệp

TS Nguyễn Thị Hồng Trang - Trường đại học Sài Gòn - lưu ý việc xây dựng chương trình đào tạo cần thời gian. Nếu chỉ bắt đầu khi doanh nghiệp đã thiếu người, trường có thể không đáp ứng kịp.

Bà kiến nghị cần sớm nghiên cứu toàn diện nhu cầu của doanh nghiệp trong khu công nghệ cao cùng những lĩnh vực công nghệ TP.HCM và Việt Nam ưu tiên phát triển, để chủ động chuẩn bị nhân lực.

Bà Trang đề xuất bốn nhóm đào tạo, bao gồm cập nhật công nghệ chuyên sâu, đào tạo theo đơn đặt hàng của doanh nghiệp, quản lý công nghệ và đổi mới sáng tạo, đào tạo giảng viên và chuyên gia.

Theo bà, với tốc độ công nghệ thay đổi rất nhanh hiện nay, rất cần phát triển thêm các khóa học ngắn hạn, ví dụ Đại học bang Arizona (Mỹ) có chương trình khoảng ba tháng, cấp chứng chỉ theo chuẩn đầu ra của trường.

Từ phía doanh nghiệp, ông Steven Lim KT - Phó chủ tịch Dự án chiến lược Việt Nam tại Besi, doanh nghiệp đang xây dựng nhà máy sản xuất thiết bị đóng gói bán dẫn tại khu - cho biết ngoài kỹ sư điện, điện tử, máy tính, vật liệu, hóa học và tự động hóa, nhà máy vẫn cần nhân sự tài chính, kho vận.

Vì vậy các trường cần tiếp tục đào tạo tốt những ngành nền tảng này. Tuy nhiên yêu cầu kỹ năng đang thay đổi.

Ông Lim phân tích kỹ sư phần cứng cũng cần hiểu phần mềm, người làm sản xuất phải biết phân tích dữ liệu. Sinh viên cần được làm quen với môi trường phòng sạch, cách vận hành thiết bị và kiểm soát chất lượng trong nhà máy bán dẫn.

Theo ông, hiểu rõ những yêu cầu cụ thể của doanh nghiệp là bước đầu tiên để các trường xây dựng chương trình đào tạo sát với công việc thực tế.

Năm vấn đề TP.HCM đặt ra cho Khu công nghệ cao

Tại hội nghị, ông Trương Minh Huy Vũ - Phó chủ tịch UBND TP.HCM - đặt ra năm vấn đề để phát triển mô hình đô thị công nghệ cao.

Trước hết là xác định những ngành công nghiệp có khả năng dẫn dắt tăng trưởng trong 5 năm tới.

Theo ông, dù TP.HCM có 9 ngành công nghiệp trọng điểm , thành phố vẫn cần lựa chọn một số ngành làm động lực phát triển, chẳng hạn như bán dẫn, trí tuệ nhân tạo và công nghệ số.

Vấn đề thứ hai là kết nối Nhà nước, nhà khoa học và doanh nghiệp, giúp kết quả nghiên cứu từ phòng thí nghiệm được đưa vào sản xuất và thương mại hóa.

Cùng với đó, Khu công nghệ cao cần thu hút thêm doanh nghiệp Việt Nam tham gia chuỗi cung ứng, hướng đến mục tiêu chuyển từ nhập khẩu sang xuất khẩu công nghệ.

Hai vấn đề còn lại liên quan đến nhân tài và nguồn vốn.

10 startup công nghệ tìm cơ hội kết nối nhà đầu tư quốc tế

Chiều 16-10, trong khuôn khổ hội nghị, chương trình Startup PitchFest 2026 được tổ chức với sự phối hợp của Trung tâm Đổi mới sáng tạo Khu công nghệ cao TP.HCM và Công ty Silver Lion Enterprise Impact Singapore (SLEI).

Chương trình có 10 startup thuộc các lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo, robot, Internet vạn vật (IoT) và công nghệ xanh. Nhiều startup phát triển công nghệ lõi tại Việt Nam, có sản phẩm đủ khả năng tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện và thương mại hóa.

Theo kế hoạch, hai đơn vị sẽ lựa chọn một số startup tham gia chương trình tăng tốc trong năm 2026, hỗ trợ kết nối doanh nghiệp, đối tác và nhà đầu tư, trước mắt tại Singapore.

Đọc tiếp Về trang Chủ đề Trở thành người đầu tiên tặng sao cho bài viết 0 0 0 Tặng sao cho bài viết hay Facebook Mail Twitter / X LinkedIn Nguồn ưu tiên trên Google Ưu tiên Tuổi Trẻ trên Google Search. Xem hướng dẫn. Tặng sao